Jak Technologia Efektywnych Mikroorganizmów wspiera zdrowie, dobrostan i wyniki hodowli?
W nowoczesnej hodowli coraz częściej okazuje się, że nie wystarczy zwalczać drobnoustrojów – trzeba nauczyć się zarządzać całym środowiskiem mikrobiologicznym fermy.
Budynki inwentarskie, ściółka, pasza, woda, przewód pokarmowy zwierząt, obornik czy gnojowica tworzą jeden połączony ekosystem. Jeżeli dominują w nim niekorzystne procesy mikrobiologiczne, konsekwencją mogą być odory, wysoka emisja amoniaku, pogorszenie jakości ściółki, większa presja mikrobiologiczna i dodatkowe obciążenie organizmu zwierząt.
Technologia EM proponuje inne podejście: zamiast koncentrować się wyłącznie na eliminowaniu mikroorganizmów, wprowadza do środowiska pożyteczne mikroorganizmy i wspiera procesy fermentacyjne zamiast gnilnych.
To właśnie na tej zasadzie opiera się wykorzystanie EM Probiotyku w bioasekuracji biologicznej gospodarstwa.
„Prawo zajętego krzesła” – czyli nie zostawiaj miejsca patogenom
Jednym z podstawowych mechanizmów funkcjonowania prawidłowego mikrobiomu jest tzw. colonization resistance – odporność kolonizacyjna.
Można ją wytłumaczyć bardzo prostą zasadą „zajętego krzesła”.
Jeżeli powierzchnia lub środowisko zostają skolonizowane przez korzystną mikroflorę, potencjalnie niepożądanym mikroorganizmom trudniej znaleźć przestrzeń i składniki odżywcze potrzebne do rozwoju. Badania nad mikrobiomem przewodu pokarmowego wskazują, że mikroorganizmy komensalne konkurują z potencjalnymi patogenami właśnie o przestrzeń i składniki pokarmowe, a jednocześnie uczestniczą w utrzymaniu bariery jelitowej i odpowiedzi immunologicznej.
Dlatego bioasekuracja biologiczna nie powinna być rozumiana jako zastąpienie wszystkich procedur higienicznych czy dezynfekcji.
To ich uzupełnienie o element, którego tradycyjna bioasekuracja często nie uwzględnia, czyli świadome zarządzanie mikrobiologią środowiska.
EM Probiotyk może być wykorzystywany w ramach takiego podejścia zarówno w otoczeniu zwierząt, jak i zgodnie z przeznaczeniem konkretnego produktu i zaleceniami do stosowania w żywieniu.
Mniej amoniaku to nie tylko mniej zapachu.
Każdy hodowca zna moment, w którym po wejściu do budynku natychmiast czuć charakterystyczny, drażniący zapach amoniaku.
To nie jest wyłącznie kwestia komfortu pracy.
Amoniak jest jednym z najważniejszych parametrów jakości powietrza w budynkach inwentarskich. Dlatego ograniczenie procesów prowadzących do jego powstawania powinno być podstawowym elementem strategii poprawy dobrostanu.
Technologia EM jest ukierunkowana na przesuwanie procesów zachodzących w materii organicznej od niekorzystnego rozkładu gnilnego w stronę procesów fermentacyjnych.
Znaczenie takiego podejścia potwierdzają również badania nad systemami utrzymania zwierząt. W doświadczeniu dotyczącym trzody chlewnej system fermentowanej głębokiej ściółki charakteryzował się znacznie niższą emisją amoniaku oraz niższym stężeniem odorów niż badany system rusztowy.
Dlatego zapach na fermie można traktować jak biologiczną „kontrolkę”.
Jeżeli ograniczamy procesy gnilne, poprawiamy nie tylko komfort człowieka, ale przede wszystkim środowisko, w którym zwierzę przebywa 24 godziny na dobę.
Dobrostan, którego nie widać w tabeli a który bezpośrednio wpływa na całokształt hodowli.
Dobrostan to prewencja
Dobrostan nie zaczyna się od leczenia chorego zwierzęcia.
Zaczyna się dużo wcześniej, od jakości powietrza, ściółki, wody, mikrobiomu, komfortu termicznego i ograniczenia przewlekłego stresu środowiskowego.
Każdy z tych czynników pochłania część biologicznych zasobów organizmu.
Jeżeli zwierzę musi stale reagować na niekorzystne warunki środowiskowe, mniej energii pozostaje na wzrost, produkcję mleka, jaj czy budowanie odporności.
Dlatego stosując Technologię EM w gospodarstwie, warto patrzeć na nią szerzej niż na pojedynczy produkt.
Celem jest stworzenie stabilniejszego biologicznie środowiska, od przewodu pokarmowego zwierzęcia aż po ściółkę, obornik i gnojowicę.
A co dzieje się podczas upałów?
To właśnie podczas stresu cieplnego znaczenie dobrego zarządzania środowiskiem i mikrobiomem staje się szczególnie widoczne.
Wysoka temperatura nie powoduje jedynie tego, że zwierzęta „gorzej znoszą upał”.
W przypadku drobiu stres cieplny może zmniejszać pobranie paszy, zaburzać mikrobiom jelitowy, zwiększać stres oksydacyjny oraz uszkadzać barierę jelitową. Badania opisują m.in. zwiększoną przepuszczalność jelit i lokalny stan zapalny.
To uruchamia niekorzystny mechanizm:
upał → mniejsze pobranie paszy → zaburzenia mikrobiomu i bariery jelitowej → większe obciążenie organizmu → słabsze wykorzystanie składników pokarmowych i pogorszenie wyników produkcyjnych
I właśnie tutaj pojawia się interesująca rola probiotyków.
Badania prowadzone na drobiu poddanym stresowi cieplnemu wskazują, że odpowiednio dobrane mikroorganizmy probiotyczne mogą wspierać równowagę mikrobiomu, integralność bariery jelitowej, status antyoksydacyjny oraz parametry produkcyjne.
Nie oznacza to oczywiście, że probiotyk zastąpi wentylację, chłodzenie, odpowiednią obsadę czy dostęp do wody.
Oznacza coś innego:
w okresie stresu cieplnego warto zadbać nie tylko o temperaturę w budynku, ale również o mikrobiologiczną odporność całego systemu.
Jeden system to kilka punktów działania
To jedna z największych zalet Technologii EM.
Nie patrzymy oddzielnie na zwierzę, ściółkę i odchody.
Patrzymy na cały obieg materii organicznej w gospodarstwie.
W praktyce rozwiązania oparte na Technologii EM mogą być wykorzystywane jako element programu obejmującego:
- wspieranie korzystnej mikroflory przewodu pokarmowego,
- biologizację środowiska bytowania zwierząt,
- ograniczanie niekorzystnych procesów zachodzących w ściółce,
- poprawę warunków mikrobiologicznych w budynkach,
- fermentację obornika i gnojowicy,
- ograniczanie uciążliwości odorowej,
- przygotowanie wartościowej materii organicznej do wykorzystania na polu.
Dzięki temu EM Probiotyk nie powinien być postrzegany wyłącznie jako kolejny dodatek stosowany w hodowli, ale jako element szerszej strategii biologizacji gospodarstwa.
Przyjrzyjmy się poszczególnym gatunkom.
Drób jest szczególnie wrażliwy na jakość środowiska
W intensywnej produkcji drobiarskiej mikroklimat może bardzo szybko wpływać na kondycję całego stada. Ściółka, wilgotność, amoniak, temperatura i mikrobiologia są ze sobą ściśle powiązane. Latem dochodzi do tego stres cieplny.
Dlatego właśnie w produkcji drobiarskiej warto łączyć odpowiednią wentylację i zarządzanie ściółką z rozwiązaniami wspierającymi mikrobiom.
Badania nad probiotykami pokazują, że u ptaków poddanych stresowi cieplnemu interwencje mikrobiologiczne mogą wspierać funkcjonowanie jelit, status antyoksydacyjny i wyniki produkcyjne.
Trzoda chlewna, tu zakres wpływu EM Probiotyku jest bardzo szeroki od jelita aż po gnojowicę.
W produkcji trzody problem mikrobiologiczny nie kończy się wraz z wydaleniem odchodów. To, co dzieje się w przewodzie pokarmowym, przechodzi dalej do kanałów gnojowych i zbiorników zgnojowicą.
Dlatego biologiczne podejście jest szczególnie interesujące właśnie tutaj.
Zastosowanie Technologii EM może obejmować zarówno wspieranie mikrobiomu zwierząt, jak i biologizację środowiska oraz zarządzanie gnojowicą.
Efekt, do którego dążymy, jest prosty: mniej procesów gnilnych, mniejsza uciążliwość odorowa i łatwiejsze zagospodarowanie nawozów naturalnych. Regularne stosowanie EM’ów wpływa zarówno na kondycję zdrowotną zwierząt jak i na jakość i homogenność gnojowicy, redukując powstawanie kożucha i ułatwiając jej obróbkę i zagospodarowanie.
Bydło, tu mikrobiologia ma znaczenie od samego początku, czyli od żwacza po obornik.
W hodowli bydła zarówno mlecznego jak i tuczu mikroorganizmy są podstawą funkcjonowania całego układu pokarmowego. Bez mikrobiomu żwacza efektywne wykorzystanie paszy objętościowej byłoby niemożliwe.
Dlatego również tutaj biologizacja gospodarstwa powinna obejmować cały system: żywienie, środowisko bytowania, higienę oraz sposób zagospodarowania odchodów.
Dobre warunki mikrobiologiczne nie zastępują prawidłowego żywienia, higieny udoju czy profilaktyki weterynaryjnej, mogą natomiast stanowić kolejny element budowania stabilnego środowiska produkcji.
Najważniejszy efekt? Mniej problemów zamiast ciągłego ich gaszenia
Właśnie w tym tkwi ekonomiczny sens biologizacji.
Kosztów w hodowli nie tworzy wyłącznie cena paszy.
Tworzą je również upadki, słabsze przyrosty, gorsze wykorzystanie paszy, problemy zdrowotne, praca związana z utrzymaniem ściółki i gnojowicy, uciążliwość odorowa oraz straty składników nawozowych.
Dlatego nawet niewielka poprawa kilku parametrów jednocześnie może mieć większe znaczenie ekonomiczne niż spektakularna zmiana jednego wskaźnika.
Technologia EM działa właśnie systemowo od mikrobiomu zwierzęcia, przez jego otoczenie, aż po odchody i glebę.
Nie czekaj na problem tylko zacznij od biologicznej profilaktyki!
Najlepszym momentem na wprowadzenie bioasekuracji biologicznej nie jest dzień, w którym pojawiają się problemy.
Warto zacząć wcześniej i pozwolić korzystnej mikroflorze stać się stałym elementem środowiska gospodarstwa. Szczególnie dobrym momentem jest okres przed nadejściem wysokich temperatur, kiedy organizmy zwierząt będą wkrótce narażone na dodatkowe obciążenie związane ze stresem cieplnym.
EM Probiotyk to prosty sposób na włączenie mikrobiologii do codziennego zarządzania hodowlą.
Nie zamiast wentylacji.
Nie zamiast higieny.
Nie zamiast dobrej paszy i opieki weterynaryjnej.
Obok nich, jako kolejny element nowoczesnej bioasekuracji i biologizacji gospodarstwa.
Jeżeli chcesz sprawdzić Technologię EM w swoim gospodarstwie, zacznij od EM Probiotyku i dobierz sposób stosowania do gatunku zwierząt oraz systemu utrzymania. Nasi doradcy pomogą Ci dopasować technologię EM do Twojego gospodarstwa tak by nie przysporzyć dodatkowych obciążeń a ograniczać już istniejące.
Zadbaj o mikrobiologię, zanim zacznie ona pracować przeciwko Tobie.
Skontaktuj się z nami, a pomożemy dobrać program stosowania do Twojego gospodarstwa.
Sprawdź EM Probiotyk i przekonaj się, jak niewielka zmiana w mikrobiologii może wpłynąć na funkcjonowanie całej fermy.
